新廈語社

閩南歷史文獻語料庫

Sin Hā-gú-siā 新廈語社

© 2025-2026 東苑實驗室

基本信息

書刊
漳泉聖會報(Chiang-choân Sèng-hōe Pò)
卷期
1891-2,(4),2
年份
1891
標題
告白(Kò-pe̍h.)

Kò-pe̍h.

Lîn-jî-tông kū-nî ū tit-tio̍h To-ka-hōe thiàⁿ-thàng; lâi pang-chān gûn jī-cha̍p-saⁿ kho͘, koh i-chiûⁿ chōe-chōe. Lîn-jî-tông ê táng-sū ia̍h ǹg-bāng kin-nî iû-goân ōe siū To-ka-hōe chōe-chōe un-hūi.

ﻬ ﻬ ﻬ ﻬ ﻬ

Bān-kok kong-pò, Tiong-se kàu-hōe pò múi hō chi̍t nî chi̍t kho͘, tāi-ke nā beh bóe chhiáⁿ tùi Pit Bo̍k-su bóe.

......

.....tiāⁿ, hoán-tńg Iâ-so͘ èng-ún lán oē tit-tio̍h oa̍h-miā ê bián-liû só͘-í tio̍h chū-chāi.

-----

Thoân-tō ê tio̍h chhián-bêng Iâ-so͘ ê sū.

Tī Su-pan-ngá kok ū bó͘ ūi-siōng ê sian-siⁿ hō͘ lâng thok-tiōng ūi Iâ-so͘ teh siat-li̍p boán-chhan ê tô͘. Sian-siⁿ só͘ tì-ì sī beh hō͘ Iâ-so͘ ê bīn chīn hó-khoàⁿ, hō͘ lâng lóng ǹg Iâ-so͘ lâi siàu-liām o-ló I. Khó-sioh tī toh-téng i ūi kúi-nā tè poe, sī kim ê koh in ê khoán sī ná hō͘ sai-hū khek kàu iù-iù chīn súi. Sian-siⁿ ê pêng-iú lâi khoàⁿ tô͘, chi̍t-lâng chi̍t-lâng kóng, Che poe chīn-chāi súi. Ūi-siōng·ê thiaⁿ chiū kiàn-siàu, ka-kī chek-pī kóng, Góa ū tōa chhò-gō͘, che poe tì-kàu hō͘ lâng bô ǹg Chú, sī khoàⁿ in nā-tiāⁿ. Só͘-í iok-sok ka-kī, kia̍h i ê pit chhat-khì chiah-ê poe, Kiù-chú ê siōng kap bīn chiū sī chèng-lâng só͘ khoàⁿ só͘ o-ló ê. Án-ni lâng gâu ín pún-tōe ê keng, gâu hō͘ lâng chhiò, gâu kap lâng piān-pok, i ê ì-sù nā-sī beh ka-kī phín-phóng, sī chhin-chhiūⁿ hē chīn súi kim poe tī toh-téng hō͘ lâng o-ló i, lóng bô siàu-liām o-ló Kiù-chú. Taⁿ hit-ê ū siáⁿ lī-ek? Chin-chiàⁿ bô lō͘-ēng, sī lī-hāi nā-tiāⁿ.

Hôe-hôe kàu lâng ê cha-bó͘-kiáⁿ.

Tī A-hui-lī-ka pak-bīn ū chi̍t-ê Hôe-hôe kàu ê lâng khan i ê cha-bó͘-kiáⁿ khì thàm bó͘ Eng-kok ê sian-siⁿ. Chit-ê lâng teh o-ló i ê kiáⁿ chin súi chhin-chhiūⁿ hoe, chiū mn̄g i oē tha̍k-chheh siá-jī á bô? Hit-ê lâng ìn, Bô! I sī cha-bó͘ gín-ná. Sian-siⁿ mn̄g, Lí lóng bô kà i sī ūi-tio̍h hit-ê iân-kò͘, sī m̄ sī? I ìn, Sī, in-ūi hū-jîn-lâng nā lóng bô chhap-sū chiū khòai-lo̍k. Sian-siⁿ koh bián-lē i kóng, To i nā m̄-bat jī chiū lín ê Ko-lân keng beh thái oē tha̍k? Hit pún lūn chhòng-chō i kàu hiah súi ê Siōng-tè.

I ìn, Án-ni sī hó, in-ūi hit pún chheh ê ò-biāu sū kap góa ê cha-bó͘-kiáⁿ lóng bô kan-sia̍p.

Sian-siⁿ koh chi̍t-pái chhut-la̍t khǹg i kóng, Chóng-sī lí kiám bô sìn hit-ê tōa Sian-ti lâng Ki-tok só͘ kóng·ê, chiū-sī lí ê cha-bó͘-kiáⁿ ū chi̍t-tiâu lêng-hûn, kap lí góa saⁿ-tâng?

Hit-ê lâng tòng-bōe-tiâu hoah kóng, Hāi·ah! góa ê cha-bó͘-kiáⁿ m̄-sī ta-po͘-lâng!

Sìn Chú ê lâng tio̍h sòe-jī m̄-thang án-ni khoán-thāi in ê cha-bó͘-kiáⁿ kiaⁿ-liáu lâng lia̍h in sio̍k Hôe-hôe kàu. Tio̍h bêng-bêng hō͘ lâng oē hun-piat Iâ-so͘ kàu kap pa̍t kàu, ia̍h chit-ê tāi-chì sī iàu-kín ê chi̍t-hāng, tio̍h lia̍h cha-bó͘-kiáⁿ saⁿ-tâng pó-pòe. Che sī lán lóng só͘ chòe, á m̄-sī?

-----

Bó͘ tông-hōe ê bo̍k-su tī-teh ê sî ū chi̍t-ê hōe-iú teh kóng, Hāi ah! lán ê kàu-hōe chin léng-tām! Bo̍k-su liâm-piⁿ ìn kóng, Góa beh kā lí kóng bó͘ hó-táⁿ ê peng-teng teh chhut-chiàn ê sî só͘ kóng·ê, i kóng, Góa kiám-chhái bōe oē hō͘ góa ê tâng-phoāⁿ lóng jia̍t-sim, iáu-kú oē tiāⁿ-tio̍h góa chi̍t-lâng beh chòe hó-táⁿ jia̍t-sim. Án-ni hiaⁿ-tī·ah! lí nā bōe oē hō͘ kúi ê tông-hōe khah cheng-sîn, tek-khak tio̍h sòe-jī hō͘ lâng kóng tī tông-hōe lāi ū chi̍t-ê put-chí jia̍t-sim ê lâng chiū-sī lí pún-sin. Kiám-chhái lí ê jia̍t oē hō͘ chèng-lâng cheng-sîn, ná chhin-chhiūⁿ chi̍t-tiám-á hé-chhiⁿ oē sio chi̍t tui chháu-á hō͘ i lóng to̍h khí-lâi.

------

Hō͘ lâng chòe pù m̄-sī i só͘ thàn ê chîⁿ, chiū-sī i só͘ chek-chū·ê.

Hō͘ lâng chòe tōa-hàn m̄-sī i só͘ chia̍h ê mi̍h, sī i só͘ siau-hòa ê kong-le̍k.

告白

憐兒堂[1]舊年有得著「多加會[2]」疼痛,來幫贈銀二十三箍,故衣裳濟濟。憐兒堂的董事亦眏望今年猶原會受「多加會」濟濟恩惠。

萬國公報、中西教會報,每號一年一箍,大家若卜買,請對畢牧師[3]買。

......

定,反轉耶穌應允咱會得著活命的冕旒所以著自在。


傳道的著闡明耶穌的事

佇士班雅國有某畫像的先生予儂託仗畫耶穌咧設立晚餐的圖。先生所致意是卜予耶穌的面盡好看,予儂攏眏耶穌來數念、呵咾伊。可惜佇桌頂伊畫幾若桗杯,是金的故𢙠的款若予師傅刻到幼幼真水。先生的朋友來看圖,一儂一儂講,這杯盡在水。畫像的聽就見笑,家己責備講,我有大錯誤,這杯致到予儂無眏主,是看𢙠但但。所以約束家己,揭伊的筆擦去遮个杯,救主的像佮畫就是眾儂所看所呵咾的。按呢儂𠢕引本地的經,𠢕予儂笑,𠢕佮儂辯駁,伊的意思若是卜家己品捧,是親像下盡水、金的杯佇桌頂予儂呵咾伊,攏無數念、呵咾救主。當彼个有啥利益?真正無路用,是利害但但。


回回教儂的諸姥囝

佇阿非利加北面有一个回回教的儂牽伊的諸姥囝去探某英國的先生。即个儂呵咾伊的囝真水親像花,就問伊會讀冊寫字抑無?彼个儂應,無!伊是諸姥囡仔。先生問,汝攏無教伊是為著彼个緣故,是毋是?伊應,是,因為婦人儂若攏無插事就快樂。先生故勉勵伊講,都伊若毋捌字就恁的高蘭經卜汰會讀?彼本論創造伊到遐水的上帝。

伊應,按呢是好,因為彼本冊的奧妙事佮我的諸姥囝攏無干涉。

先生故一擺出力勸伊講,總是汝敢無信彼个大先知儂基督所講的,就是汝的諸姥囝有一條靈魂,佮汝我相同?

彼个儂擋𣍐櫥,喝講,害啊!我的諸姥囝毋是諸夫儂!

信主的儂著細膩毋通按呢款待𢙠的諸姥囝,驚了儂掠𢙠屬回回教。著明明予儂會分別耶穌教佮別教,亦即个事誌是要緊的一項,著掠諸姥囝相同寶貝。這是咱攏所做,抑毋是?


某堂會的牧師佇咧的時有一个會友咧講,害啊!咱的教會真冷淡!牧師連鞭應講,我卜共汝講某好膽的兵丁出戰的時所講的,伊講,我敢彩𣍐會予我的同伴攏熱心,猶拘會定著我一儂卜做好膽熱心。按呢兄弟啊!汝若𣍐會予幾个堂會較精神,的確著細膩予儂講佇堂會內有一个不止熱心的儂就是汝本身。敢彩汝的熱會予眾儂精神,若親像一點仔火星會燒一堆草仔予伊攏著起來。


予儂做富毋是所趁的錢,就是伊所積聚的。

予儂做大漢毋是伊所食的物,是伊所消化的功力。

尾註


  1. [1] 憐兒堂:1883年,英國長老會佮美國歸正會相合佇廈門鼓浪嶼鹿耳礁設立憐兒堂,專專收養無父無母抑是彼號無儂養飼的諸姥囡仔。 

  2. [2] 多加會:是教會1890年代設佇廈門鼓浪嶼的募捐機構,所題捐(tôe-iân)的錢佮物,攏是用來救濟。名取「多加」是按聖經來的。聖經《使徒行傳》9:36寫講「佇約帕有一个女徒,名叫『大比大』,翻譯就是『多加』:行好事佮賑濟滿滿。」 

  3. [3] Pit Hui-le̍k:畢腓力牧師(Rev. Philip Wilson Pitcher),美國儂,詳見《聖會報儂名檔》。